Wentylacja mechaniczna, a szczególnie klimatyzacja, wymagają wysokich nakładów energii. Fakt ten nie podlega dyskusji. Pytanie tylko, czy Ty jesteś skłonny zaakceptować stale rosnące koszty tej energii. W przyszłości energia nie będzie tańsza, przeciwnie, wydatki z nią związane będą coraz większe. Nakłady na energię stanowią do 90% ogólnych kosztów eksploatacji agregatów wentylacyjnych; dobrze jest więc zastanowić się nad ich wzrostem. Jak duże będą koszty energii za 10 lub za 20 lat? Nie musimy czekać 20 lat, aby dowiedzieć się, czy wybór agregatu wentylacyjnego był właściwy; już dzisiaj możemy uzyskać odpowiedź dzięki zastosowaniu kalkulacji kosztów całego okresu eksploatacji (LCC). Chętnie porównalibyśmy nasze obliczenia obliczeniami innych. Dlaczego? Odpowiedź znajdziecie Państwo na naszych stronach.

Wydajność Energii, Cena czy Koszt?
Każdego roku inwestorzy prywatni jak i publiczni, w tym gminy, miasta, powiaty, urzędy administracji publicznej, zakłady przemysłowe oraz inni właściciele nieruchomości przeznaczają duże sumy pieniędzy na zakup central wentylacyjnych i klimatyzacyjnych. W wielu przypadkach urządzenia są eksploatowane przez długi okres czasu i zużywają dużo energii.

Do chwili obecnej przy wszelkich inwestycjach, wybór dostawcy oraz wyposażenia oceniano jedynie poprzez cenę zakupu urządzenia. Czasami decydującymi elementami były terminy dostaw lub jakość całego projektu. Rzadko natomiast analizowano sprawność energetyczną, czyli jak wydajnie i efektywnie energia, najczęściej prąd elektryczny, będą wykorzystywane. Ma to jednak duże znaczenie, zwłaszcza w przypadku urządzeń z długim okresem eksploatacji. Typowymi przykładami są tu: centrale klimatyzacyjne i wentylacyjne, oświetlenie oraz agregaty chłodnicze. Wyposażenia to jest wykorzystywane jest nawet wtedy, gdy zmianie uległ rodzaj działalności prowadzonej w budynku.

W gminie, przedsiębiorstwie lub innego rodzaju organizacji, czasami różne komórki odpowiadają za zakup i instalacje, a inne za pracę, utrzymanie maszyn i wyposażenia, np. central klimatyzacyjnych i wentylacyjnych. W wielu przypadkach inwestor lub zamawiający może należeć do innej jednostki niż późniejszy użytkownik lokalu i wyposażenia. Może to prowadzić do zakupu taniego urządzenia, które jest drogie w eksploatacji i utrzymaniu. To z kolei prowadzi do większych kosztów cyklu eksploatacji (LCC).

Kupujący musi często dokonywać wyboru między niskimi kosztami inwestycji, a niskimi rocznymi kosztami energii i obciążeń ekologicznych. Dlatego coraz częściej używa się pojęcia: koszt cyklu eksploatacji. Niestety, w fazie zakupu koszt cyklu eksploatacji, jak do tej pory, nie zyskał pierwszoplanowej roli.

Do tej pory nie było również wystarczających materiałów pomagających w ocenie kosztów cyklu eksploatacji. Obecnie istnieją już metody pozwalające dokonać zakupu, odpowiedniego z punktu widzenia efektywnego wykorzystania energii. Koszt cyklu eksploatacji (LCC) dla różnych inwestycji zawiera szczegółowe wskazówki dotyczące sposobów oceny urządzeń i składania zamówień oraz koncentrujące się na systemach o wysokiej wydajności energetycznej.

Koszt energii cyklu eksploatacji
Metoda LCC bazuje na połączeniu sumy oferty całkowitego kosztu energii w cyklu eksploatacji oraz wykorzystaniu tego połączonego kosztu podczas oceny złożonych ofert.

Za sumę oferty uważa się najczęściej koszt inwestycji. Roczne koszty energii elektrycznej i cieplnej w trakcie danego czasu eksploatacji przelicza się na wartość chwilową. W podobny sposób oblicza się przyszłe koszty utrzymania, czyli eksploatacji, a także koszty ekologiczne.

Całkowity koszt cyklu eksploatacji centrali można przedstawić wg poniższego.wzoru:

W celu uproszczenia dostawcy lub wykonawcy prac obliczeniowych, zostają im przedstawione warunki ekonomiczne, które stanowią podstawę do obliczenia kosztu energii cyklu eksploatacyjnego w formie tzw. specyficznej wartości chwilowej dla każdej zużytej w ciągu roku kWh, która jest zapisana, jako (P0).

Metodyka pracy
Arkusze do obliczeń energii cyklu eksploatacji dla central wentylacyjnych i klimatyzacyjnych wg ENEU są dostępne na naszym CD. Zamawiający sam decyduje o zakresie obliczeń, tzn. które komponenty i systemy będą przedmiotem analizowania. Decyzję tę należy podjąć przed wysłaniem zapytania ofertowego, ponieważ ma ona wpływ na materiały wysłane razem do dostawców.

Formularze obliczeń wysyłane są razem z zapytaniem i zawierają wszystkie niezbędne, z punkty widzenia zamawiającego, informacje, takie jak:

• Obecna cena energii
• Oczekiwany rzeczywisty roczny wzrost cen podczas cyklu eksploatacji
• Rzeczywistą stopę procentową używaną do szacowania kosztu
• Czas eksploatacji

Należy również wziąć pod uwagę wpływ stałych opłat, opłat za moc, kar za bierny pobór mocy i innych czynników i doliczyć je do użytych już cen energii. Podobne dotyczy także innych rodzajów energii, niż elektryczna oraz innych mediów, np. wody.

Odrębne obliczenia wykonywane są dla różnych zakresów kontraktu. Tym samym upraszcza się podział odpowiedzialności w przypadku stwierdzenia odchyleń pomiędzy kosztami energii w cyklu eksploatacji zamieszczonymi na ofercie, a tymi, które uzyskano w wyniku kontroli lub próbnego rozruchu.

Podczas końcowego wyboru wykonawcy lub dostawcy należy wziąć pod uwagę także inne czynniki, takie jak, termin dostawy, wiarygodność dostawcy, referencje, itd.

Tym samym otrzymuje się ocenę oferty opartą na długofalowym spojrzeniu na koszty, co jest odwrotnością powszechnie praktykowanego sposobu myślenia.

Po zainstalowaniu urządzenia dokonuje się końcowego odbioru lub próbnego rozruchu. Można wtedy stwierdzić, czy urządzenie posiada ustaloną sprawność energetyczną. Dzięki temu urządzenie od samego początku musi być kształtowane z myślą o spełnieniu stawianych wymogów z wystarczająco dobrą dokładnością. 

LCC ON-LINE